Kierowca w salonie optycznym potrzeby, których nie warto pomijać

Olśnienie jest jednym z najbardziej nieprzyjemnych i niebezpiecznych doznań związanych z widzeniem, jakich doświadczają kierowcy. Zjawisko to powstaje, gdy w polu widzenia pojawi się źródło światła o jasności znacznie większej niż ta, do której zaadaptowały się oczy. Może ono występować w różnych warunkach atmosferycznych – zarówno w dzień, jak i w nocy. Zawsze jest niebezpieczne, bo powoduje znaczne pogorszenie widzenia trwające kilka sekund lub dłużej. Podczas jazdy samochodem po nagłym olśnieniu kierowca może przejechać co najmniej kilkadziesiąt metrów (często znacznie więcej) bez świadomości sytuacji na drodze i bez szansy na reakcję: zatrzymanie przed przeszkodą lub jej ominięcie. Podatność na olśnienie zależy między innymi od właściwości siatkówki oraz tęczówki i współpracujących z nią mięśni. Im krótszy czas reakcji, tym większa szansa na szybkie przywrócenie normalnego widzenia. Te predyspozycje są sprawdzane podczas badań kierowców zawodowych. Badanie polega na adaptacji do słabego oświetlenia, a następnie ekspozycji na silne światło i próbie dostrzeżenia szczegółów pojawiających się w polu widzenia. Większość kierowców posiadających wyłącznie prawo jazdy kategorii A lub B nie przechodzi rutynowo takich badań, dlatego często nie znają oni własnej podatności na olśnienie ani możliwości widzenia przy słabym oświetleniu.

W nocy i w dzień

Olśnienie często kojarzymy z jazdą w nocy, kiedy przyczyną jego wystąpienia są reflektory pojazdu nadjeżdżającego z przeciwka. To zjawisko może pojawić się jednak także w ciągu dnia, podczas jazdy pod słońce. W tym przypadku pogorszeniu widzenia sprzyjają zarówno bezpośrednie światło słoneczne, jak i powierzchnie odbijające je w kierunku oczu kierowcy. Mogą to być m.in. kałuże i mokry asfalt, a zimą także śnieg i lód.

Sposoby przeciwdziałania olśnieniu

Pierwsza linia obrony przed olśnieniem to właściwe przygotowanie samochodu do jazdy do jazdy – w oparciu o kilka poniższych zasad:

• Czyste szyby, zwłaszcza przednia, bez smug rozpraszających światło słoneczne i pochodzące z reflektorów innych pojazdów.
• Lusterka ustawione w taki sposób, żeby nie powodowały oślepienia światłem z reflektorów pojazdów jadących za nami. Wiele samochodów ma zainstalowane lusterka automatycznie reagujące na zmianę natężenia światła.
• Regulacja jasności deski rozdzielczej. Pozostawienie ustawień używanych w świetle dziennym podczas jazdy w nocy może powodować dyskomfort albo znacznie pogarszać zdolność do widzenia w ciemności po przeniesieniu wzroku z deski rozdzielczej na drogę.

Okulary jako środek zapobiegawczy

Warto podkreślić, że okulary są jednym z elementów ograniczających dyskomfort związany z trudnymi warunkami oświetleniowymi, a ich skuteczność zależy zarówno od właściwego doboru soczewek, jak i od warunków panujących w samochodzie. Warto doradzić klientom, że optymalnym rozwiązaniem jest zakup co najmniej dwóch par okularów o różnych właściwościach. Do jazdy w dzień powinni oni wybrać okulary z przyciemnionymi soczewkami, o stałym współczynniku pochłaniania światła albo reagujące na jego natężenie. Dobór barwy soczewek jest sprawą indywidualną i powinien należeć do klienta, któremu trzeba jednak zwrócić uwagę na kilka szczegółów. Barwa soczewek nie może utrudniać rozpoznawania znaków i sygnałów drogowych. Odcienie szarości czy brązu będą zawsze w tym przypadku lepszym rozwiązaniem niż odcienie czerwieni, zieleni lub barwy niebieskiej.

Najlepszą ochronę przed olśnieniem w dzień i we mgle dają soczewki z warstwą polaryzującą światło oraz warstwą antyrefleksyjną. Należy jednak wziąć pod uwagę, że mogą one utrudniać odczytywanie informacji na wyświetlaczach ciekłokrystalicznych, które także są wyposażane w polaryzatory. Jeśli zdarzy się, że płaszczyzny polaryzacji soczewki i ekranu zostaną nałożone prostopadle, obraz będzie wygaszony. Nie wolno dopuścić do sytuacji, w której kierowca nie będzie mógł odczytać informacji najważniejszych dla bezpieczeństwa, np. prędkości. Innym skutecznym rozwiązaniem jest warstwa antyrefleksyjna tłumiąca odbicia światła, która znacznie poprawia komfort jazdy i ułatwia koncentrację.

Drugi rodzaj okularów to okulary do jazdy nocą. Ograniczone oświetlenie drogi przed pojazdem wymusza rezygnację z mocno przyciemnianych soczewek. Pozostają warstwa antyrefleksyjna i filtr polaryzacyjny. Można próbować innych rozwiązań: soczewek barwionych, które pochłaniają niebieską i fioletową część widma mocno rozpraszaną i odbijaną przez szyby czy warstwę wody na jezdni itp. Ponieważ chodzi przede wszystkim o poprawę subiektywnego odczucia kierowcy, najlepiej, aby on sam – na podstawie prób i porównań – wybrał okulary.

Od potrzeb do drugiej pary okularów

Klient korzystający z okularów na co dzień nie zawsze zdaje sobie sprawę, że jedna para nie musi optymalnie sprawdzać się we wszystkich sytuacjach. Jazda samochodem – w pełnym słońcu, po zmroku, podczas deszczu czy przy intensywnych światłach innych pojazdów – stawia przed układem wzrokowym inne wymagania niż praca przy komputerze czy codzienne funkcjonowanie.

Dla salonu optycznego jest to dobra przestrzeń do rozmowy o rozwiązaniach dopasowanych do konkretnych warunków użytkowania. Pytania o częstotliwość prowadzenia samochodu, jazdę nocą, problemy z olśnieniem czy komfort widzenia w zmiennym oświetleniu pozwalają lepiej rozpoznać potrzeby klienta, a następnie zaproponować odpowiednie soczewki, powłoki lub dodatkową parę okularów.

Taka rekomendacja nie powinna być traktowana jako sprzedaż „kolejnego produktu”, lecz jako rozszerzenie podstawowej usługi doradczej salonu. Im bardziej rozwiązanie odpowiada rzeczywistym sytuacjom, w których klient korzysta ze wzroku, tym większa jest jego wartość użytkowa, a jednocześnie większa szansa na budowanie zaufania, lojalności i sprzedaży opartej na fachowym doradztwie.